27/04/2026
Sabancı Üniversitesi’nde düzenlenen Dean’s Speaker Series kapsamında Doç. Dr. Elif Nur Fırat Karalar, hücrelerin dinamik organizasyonuna dair güncel araştırmalarını paylaştı. Seminer öncesinde Sabancı Üniversitesi Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi öğretim üyesi Umut Şahin, Karalar’ın akademik çalışmaları hakkında bilgi verdi. Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Erkay Savaş ile Dekan Yardımcısı Prof. Dr. Burç Mısıroğlu’nun da katıldığı seminere akademisyenler ve öğrencilerin yoğun katılımıyla gerçekleşti.
Hücresel Organizasyonun Dinamikleri
“How Cells Build Dynamic Organizers: Centriolar Satellites in Health and Disease” başlıklı sunumunda Doç. Dr. Elif Nur Fırat Karalar, hücrelerin karmaşık yapılar oluşturma süreçlerini ele aldı.
Doç. Dr. Elif Nur Fırat Karalar, sunumunda hücresel çeşitliliğin ve işlevsel farklılaşmanın temelinde hücre içindeki organizasyonun yer aldığını belirterek bu organizasyonun özellikle mikrotübül temelli yapılar üzerinden şekillendiğini ifade etti. İnsan vücudunda farklı görevler üstlenen çok sayıda hücre tipinin bulunduğunu hatırlatan Doç. Dr. Karalar, bu çeşitliliğin hücre içi bölümlenme sayesinde mümkün hale geldiğini vurguladı.
Sunumun odağında yer alan sentriyolar uyduların hücre içinde sentrozom ve silyum gibi yapılar arasında dinamik bir köprü görevi gördüğü ifade edildi. Seminerde ayrıca sentriyolar uyduların oluşum süreçlerine dair güncel bulgular da paylaşıldı. Bu organellerin belirli bir düzen içinde, aşamalı olarak meydana geldiğini belirten Doç. Dr. Karalar; başlangıç, hızlı büyüme ve kararlı durum olmak üzere üç temel aşamadan söz etti.
Doç. Dr. Elif Nur Fırat Karalar, ilgiyle takip edilen seminerinde sentriyolar uyduların yalnızca yapısal değil, işlevsel açıdan da büyük önem taşıdığını vurguladı. Bu organellerin silyum oluşumu, hücresel sinyal iletimi ve protein düzenleme mekanizmalarında aktif rol oynadığını belirten Karalar, söz konusu yapıların birçok nörolojik ve gelişimsel hastalıkla ilişkili olduğuna dikkat çekti. Ayrıca bu sistemlerin, hücre içinde proteinlerin doğru yerlere taşınmasını sağlayan dinamik bir “trafik ağı” gibi işlediğini ifade etti.
Dean’s Speaker Series kapsamında düzenlenen seminer, katılımcıların sorularının yanıtlanmasının ardından sona erdi. Farklı disiplinlerden önde gelen bilim insanlarını Sabancı Üniversitesi’nde bir araya getiren seri, bugüne kadar gördüğü yoğun ilgiyle bilimsel paylaşımın önemli platformlarından biri olmayı sürdürüyor. Dean’s Speaker Series, Sabancı Üniversitesi’nin disiplinlerarası araştırmayı teşvik eden ve güncel bilimsel tartışmaları kampüse taşıyan vizyonunun güçlü bir yansıması olarak öne çıkıyor.
Doç. Dr. Elif Nur Fırat Karalar Hakkında
Dr. Elif Nur Fırat Karalar, Koç Üniversitesi Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü ile Tıp Fakültesi’nde Doçent olarak görev yapmakta olup, burada Sitokeleton Araştırma Laboratuvarı’nı yönetmektedir. 2025 yılından itibaren aynı zamanda Koç Üniversitesi Araştırma ve İnovasyondan Sorumlu Rektör Yardımcılığı bünyesindeki Destekli Araştırmalar Ofisi’nin Direktörlüğünü de yürütmektedir. Doktora derecesini University of California, Berkeley’den almış, doktora sonrası çalışmalarını ise Stanford University’de tamamlamıştır. 2014 yılında Koç Üniversitesi’nde kendi laboratuvarını kurmasından bu yana araştırmaları sentrozom, silia ve sentriyolar uydular üzerine odaklanmakta olup, bu yapıların bozulmalarının gelişimsel ve nörolojik hastalıklara nasıl katkıda bulunduğunu anlamayı amaçlamaktadır. Çalışmaları, ikisi European Research Council (ERC) tarafından verilen projeler olmak üzere önemli ulusal ve uluslararası fonlarla desteklenmiş; ayrıca European Molecular Biology Organization (EMBO) Genç Araştırmacı Ödülü, EMBO üyeliği ve TÜBİTAK Teşvik Ödülü gibi prestijli ödüllere layık görülmüştür.
